<h5>زبـان وحـى , یـا زبـان قـرآن بـالـخصوص , حکایت از آن دارد که قرآن , در افاده مقاصد خود روش بـخـصوصى دارد, جدا از روشهاى معمولى .
و در تعبیرات خود, از اصطلاحاتى استفاده مى کند که صرفا از جانب خود او باید استفسارو استیضاح گردد.
اساسا, قرآن , مطالبى آورده که فراتر از قالبهاى لفظى ساخته شده دست بشرمى باشد: قرآن , از وجودات پس پرده سخن گفته که هرگز با موجودات این جهان ,سنخیت ندارند.</h5>

Author

Editor

Interpreter

Common title

Number of volumes

Persian Title

Publish location

Publication year

Publish number

Publisher

Qr Code

Sect

Scholar

ISBN

Source

Translated

Translated Fields

Is this post suggested?

Rate

View

Votes

درآمدی بر زبان قرآن

<h5>نوشته حاضر یکی از مباحث مهم درحوزه شناخت فرهنگ اسلامی بویژه عقایداست. اینکه درقرآن کریم طرح عقاید منزلت والایی دارد، تردیدی نیست، اما اینکه این کتاب الهی چگونه آن را طرح و اولویت های آن چه بوده و از چه روشی برای آگاهی و اقناع مخاطب خود استفاده کرده، پرسشی است که در این نوشته به آن پاسخ داده شده است. تاجایی که این نویسنده باخبر است، در این موضوع پژوهشی انجام نگرفته است. البته کتابهای بسیاری در حوزه تبیین عقاید نوشته شده، اما تاکنون نوشته ای در حوزه روش شناسی عقاید، آنهم به زبان فارسی اینجانب آن را ندیده ام. در دوره معاصر تحولات بسیار خوبی در عرصه تدوین کتابهای اعتقادی و کلامی رخ داده که قابل توجه و نقد و بررسی است.پایه های نگارش این اثر در کلاسهای درس عقاید در مقطع کارشناسی ارشددانشگاه علوم و تحقیقات، ریخته شدو یکی از دانش آموختگان این مقطع زحمت
تقریرآن را به عهده گرفت، اما پس از این دوره و در پی تجدید مکرر این درس درهردوره، در این دانشگاه و دانشگاه ادیان قم، زمینه توسعه و تکامل بحث و افزودن نکاتی دیگر را فراهم ساخت</h5>

درآمدی بر روش شناسی قرآن در بیان عقاید

مولف کوشیده است تا نشان دهد که آزادی به عنوان جلوهای از عدالت اسلامی مستلزم احترام به حقوق اساسی و حق حیات معنوی مردم است و در تعالیم اسلامی بر آن تاکید شده است. وی ابتدا به تعریف آزادی، بررسی سابقه بحث از آن در میان مسلمانان، تبیین رابطه مفهوم آزادی با قدرت، تعصب و استقلال و نیز آزادی معنوی و اجتماعی پرداخته است. آزادی بیان و دلایل شرعی و عقلی آن، موانع آزادی، مسئله ارتداد، مسئله جهاد ابتدایی و بررسی ماهیت جهاد در قرآن و بحث از ترورهای عصر پیامبر و گرفتن جزیه از دیگر مباحث کتاب است. فصول پایانی کتاب به بررسی اجمالی دیدگاه اسلام و قرآن در باب آزادی‏های اجتماعی - سیاسی و آزادی احزاب اختصاص یافته است.

آزادی در قرآن

تاریخ قرآن یکی از شاخه‌های علوم قرآنی است، اصطلاح نسبتاً جدیدی است که از سوی اسلام‌شناسان و قرآن‌شناسان غربی وضع شده‌است و پیش از قرن حاضر و در آثار گذشتگانی نظیر البرهان فی علوم القرآن اثر بدرالدین زرکشی و الاتقان فی علوم القرآن نوشته جلال‌الدین سیوطی به چنین اصطلاحی برنمی‌خوریم.
تاریخ قرآن مباحث مربوط به توصیف و تحلیل سرگذشت جمع و تدوین قرآن از آغاز نزول وحی تا سیر هزار و چهارصد ساله کتابت و طبع آن در اعصار جدید است.

تاریخ قرآن

تفسیر و مفسّران استاد عالیقدرسیدمحمدعلی ایازی مى‏باشد. استاد ارجمند،یک دوره مباحث علوم قرآنى تدوین نموده که‏ کتاب فوق(تفسیر و مفسّران)در یک جلد و در همین راستا تالیف شده است. هدف و انگیزه استاد از نگارش اثر،نشان دادن راه و روش شیوه سلف صالح یعنى اصحاب‏ برگزیده پیامبر اسلام و بزرگان تابعان و امامان معصوم(ع)در فهم کلام خدا بوده تا کلید فهم و استنباط معانى و مفاهیم قرآن را،برمبناى اصول و قواعد ترسیم شده توسط علماى بزرگ و صاحب‏نظران را به خواننده‏ دهد.و کتاب با تحریر این مطالب در پیشگفتار آغاز مى‏شود.

تفسیر و مفسّران

ترجمه به معنای انتقال معنای کلام از زبانی به زبان دیگر است، ترجمه های همواره با اهداف مترجم، کیفیت نثر متن، شرایط تاریخی و فاصله ی تاریخی و فرهنگی میان زبان را مبدأ مقصد متفاوت می شوند. ترجمه می تواند لفظ به لفظ و حرف به حرف، فنی و برابر با زبان مقصد، معنوی و محتوایی و تفسیری باشد. در زمینه ی ترجمه ی قرآن، این پرسش مطرح است که آیا فقیهان در این باره دیدگاه شخصی دارند. درباره ی جواز ترجمه ی قرآن برای تلاوت و فهم معانی، به ویژه برای غیر عرب زبانان، پیش از این سخن و تردیدی مطرح نبوده است. اما در قرن اخیر، در قلمرو دولت عثمانی و بخشهایی از کشورهای عربی، جنجالی برای جواز ترجمه ی قرآن بر پا می شود و عده ای مخالف و موافق پیدا می کند.
فقهای شیعه نیز هرگز در جواز ترجمه ی قرآن تردید نکرده اند، اما مثلاً خواندن ترجمه ی قرآن را در نماز جایز ندانسته اند. برخی از قرآن پژوهان تنها ترجمه های تفسیری را جایز می دانند و ترجمه ی لفظ به لفظ و ترجمه ی معنایی را جایز نمی شمارند و عده ای نیز قائل اند که ترجمه ی قرآن نه تنها جایز، بلکه برای جهان اسلام و غیر آن واجب است. البته مخالفت با ترجمه ی قرآن بر اثر عواملی پدید آمده است. انتشار ترجمه های آشفته و مغرضانه ی اروپایی، نگرانی از به فراموشی سپردن قرآن، بی توجهی به بعد اعجاز ادبی و بیانی قرآن و وسوسه های استعماری، برخی از عوامل فکری و تاریخی مخالفت با ترجمه ی قرآن به شمار می آید. هدف ترجمه ی قرآن همواره باید نزدیک شدن به مفاهیم و آموزه های این کتاب باشد و نه کنار نهادن آن.
مخالفان ترجمه ی قرآن در تحریم آن به اموری استدلال کرده اند که نیازمند بررسی است. استحاله ی ترجمه، عدم امکان تحدی در ترجمه، وجود حقایق پیچیده در قرآن، تسری حکم ترجمه به قرائت در نماز، تأکید بر عربیت قرآن، تشویق به تعلیم زبان عربی و استدلال بر عجمی نبودن قرآن، از جمله دلایلی است که مخالفان ترجمه ی قرآن اقامه کرده اند و بر آنها تأکید ورزیده اند. در مقابل، کسانی که به وجوب ترجمه ی قرآن برای جوامع غیر عربی معتقدند، دلایل دیگری برای نظریه ی خود دارند. عربیت و عدم استفاده ی عجمیان از قرآن، عمومیت پیام الهی و تساوی همه ی مردم در تبلیغ، برخی از دلایل وجوب ترجمه ی قرآن در نظر موافقان است. حکم فقهی ترجمه، با طرح دو دیدگاه رویارو آشکارتر می شود و با مقایسه ی سطح ادله و بیانها می توان نظریه ی درست تر را برگزید.برخی مطالب :«مسائل فرهنگ و جامعه‌شناسی در ترجمه»، «نقد ترجمه»، «شیوه‌های آموزش ترجمه»، «ارزشیابی ترجمه در محیط‌های آموزشی»، «شیوه‌ها و چارچوبهای نظری پژوهش در ترجمه»، «ترجمه، التقاط فرهنگی و هویت ملی» و «ترجمه و ادبیات معاصر فارسی»، با یاری خداوند تصمیم دارد همایش دیگری با موضوع «ترجمه قرآن»

تحولات نظری درباره ترجمه قرآن کریم

این نکته روشن است که مفسرین هر کدام با جهت گیرى و دیدگاه خاصى به قرآن روى آورده و همین دیدگاه هاى گوناگون آنان موجب شده تا تفاسیر قرآن نیز بر اساس روش ها و گرایش هاى تفسیرى چندگانه و گوناگون تلقى شوند.
بر این پایه، دانشى در سده هاى اخیر در حوزه علوم قرآن به نام تفسیر پژوهى پدید آمد که به این امور در تفسیر خاص مى پرداخت، یا به صورت عام گرایش ها و روش هاى تفسیرى را مورد پژوهش قرار مى داد.
از همین رو مباحث این بخش در چند درس تنظیم شده است. در آغاز این بخش به شناخت شناسی های امام در باره قرآن اختصاص یافته است، مباحث مقدماتى واژه شناسى و تاریخى و تطبیقى آن بحث شده و در بخش بعدی به روش شناسی و سیر تطور و تحول در تفسیر پرداخته شده است. در بخش دیگر تأویلات عرفانى امام خمینى بازگو شده است. و در نهایت مسائل بنیادى در تأویلات عرفانى امام و مبانى عرفا در تطبیق با نظر ایشان بازگو شده است

اندیشه های قرآنی و تفسیری امام خمینی(ره)

اعجاز قرآن از مباحث مهم علوم قرآنی، کلام اسلامی و ادبیات عرب است که به دلایل معجزه‌بودن قرآن می‌پردازد که در بین متکلمان به عنوان روشن‌ترین دلیل پیامبری محمد مطرح است. اعجاز در لغت به معنی عاجز ساختن است و گرچه در قرآن مستقیماً به کار نرفته، اما قرآن مخالفان را دعوت به آوردن ده و حتی یک سوره مشابه سوره‌های قرآن می‌کند (تحدی) و تاکید می‌کند که هرگز کسی نخواهد توانست این کار را انجام دهد.
متکلمان دلایل متعددی را برای اعجاز قرآن مطرح کرده‌اند: ابراهیم نظام، متکلم معتزلی، نظریه صَرف را مطرح کرد که بر مبنای آن قرآن دارای بلاغت نیست اما وجه اعجاز قرآن از این جهت است که هرگاه معاندی بخواهد سوره‌ای مشابه آن بیاورد، خداوند او را از اینکار منصرف می‌کند. این نظریه حتی در میان معتزله نیز محبوبیت چندانی نیافت. جاحظ، ادیب عرب، نظریه نظم قرآن را مطرح کرد که بیان می‌دارد خود قرآن کلامی اعجازآمیز و دارای بلاغت خاصی است. نظریه نظم قرآن توسط بسیاری از متکلمان دیگر مورد استقبال قرار گرفت و ادیبان بسیاری سعی کردند با تدوین و گسترش علم بلاغت اعجاز بلاغی قرآن را اثبات کنند. در ادامه این مسیر، ابو سلیمان خطابی نظریه خطابی یا تاثیر قرآن بر قلوب را مطرح کرد و مدعی شد که با شنیدن قرآن چنان لذت و گاهی ترسی بر انسان چیره‌می‌شود که در آثار دیگر مشهود نیست. این نظریه با استقبال زیادی روبرو نشد.نظریه آگاهی دادن از غیب از وجوه دیگر اعجاز شمرده شده که همواره مورد توافق دانشوران مسلمان بوده‌است وجوه اعجاز دیگری مانند اعجاز علمی و اعجاز عددی نیز مورد بحث قرار گرفته‌اند.

اعجاز قرآن

پژوهشی است در معارف و علوم قرآنی. نویسنده، در سی فصل و با زبانی ساده، به بازگویی این معارف و علوم پرداخته است. انگیزه وی بازگویی ویژگیها و مفاهیم کلیدی قرآن و تشریح مفاهیم آن به زبان ساده برای شناخت بهتر و عمیق‏تر آن است. برخی از موضوعات و عناوینی که مولف به آنها پرداخته عبارت‏اند از: جاودانگی قرآن، نظم، اخبار غیبی، نفوذ، تاثیر در ادبیات، وحیانیت جمع و تدوین، نزول، مکی و مدنی، ناسخ و منسوخ، محکم و متشابه، اعجاز، سوگندها، مثلها، ظاهر و باطن، تفسیر و تاویل و جایگاه و نقش اهل بیت (ع) در تفسیر و تاویل قرآن و دانستنیهایی از قرآن.

قرآن اثری جاویدان

مولف در این کتاب طی نه فصل به توضیح برخی از مباحث مقدماتی و نظری درباره فقه پژوهی قرآنی همت گمارده است .در فصل نخست, قرآن به منزله یکی از منابع فقهی بررسی شده, همچنین ویژگی‌های فقه قرآن و ادله تشریعی بودن آن بیان گردیده است .در فصل دوم مطالبی درباره حدود فقه و احکام قرآن, تعداد آیات احکام و طبقه‌بندی آنها به طبع رسیده است .در فصل سوم شرحی از احکام عبادی پیش از اسلام و پس از آن فراهم آمده است .فصل چهارم به مطالبی در باب جامعیت شریعت و جامعیت دین به مثابه یکی از مباحث معرفت شناسی آیات احکام اختصاص یافته است .عناوین دیگر فصل‌های کتاب بدین قرار است' :مثل‌ها در آیات احکام', 'قصه‌ها در آیات احکام', 'استنباط از آیات اعتقادی', 'اخلاقیات در آیات احکام ' و 'فرازهای تقطیع شده قرآن

فقه پژوهی قرآنی

این اثر به جامعیت قرآن نسبت به نیازهای علمی، اخلاقی و دینی بشر پرداخته است. مولف ابتدا جامعیت و انواع آن را توضیح داده و سپس به اثبات جامعیت قرآن از طریق آیات قرآنی و احادیث و ادله عقلی پرداخته و رابطه خاتمیت با جامعیت را نیز بررسیده است. در این اثر سه نظریه در رابطه با جامعیت قرآن مطرح شده است. نظریه اول؛ یعنی گستردگی دین و قرآن در همه علوم و روشها را آیت الله جوادی آملی و نظریه دوم را که تنها جامعیت در ذکر کلیات و ارزشها است، دکتر سروش طرح کردهاند. به عقیده مولف نظریه سوم که شکل تعدیل شده تئوری‏های فوق است صحیح می‏باشد. تعیین ملاکهای جامعیت و جریان جامعیت قرآن در علوم اسلامی از دیگر مباحث این کتاب است.

جامعیت قرآن

قرآن و تفسیر عصری، نوشته قرآن‌پژوه معاصر سید محمدعلى ایازى (متولد مشهد ۱۳۳۳ش)، تفسیر معاصرانه قرآن را با توجه به نیازها و علوم زمانه می‌کاود و معانی و ویژگی‌های آن را می‌شناساند.

ساختار و محتوا
این کتاب بدون تقسیم به بخش و فصل، از محورهای اصلی ذیل تشکیل شده است:

معنای تفسیر عصری.
برداشت‌های گوناگون از تفسیر عصری.
نفی پیش‌فهم‌ها و انتظارات.
مخالفت با تفسیر علمی.
رعایت سطح فهم مخاطبان عصر.
تفسیرهای التقاطی.
موافقت با تفسیر علمی.
اقناع مخاطب در تفسیر.
تفسیر عصرى در متون روایات. ایازی می‌نویسد: در مجموعه روایات اهل‌بیت(ع) به کلماتى برخورد مى‌کنیم که نشان مى‌دهد: مسئله عصرى بودن تفسیر، تلقى جدیدى نیست و عصریت و واقعیت پدیده ضرورى است که باید متناسب با تحولات علمى و ذهنى روز انجام گیرد. امام علی(ع) کلامى دارد درباره قرآن: «هذَا القُرآن إِنَّما هُوَ خَطٌ مَستُورٌ بَینَ الَّدفَتَین، لا ینْطِقُ بِلِسانٍ وَ لا بُدّ لَه مِنْ تَرْجُمانٍ وَ إِنَّما ینْطِقُ عَنْهُ الرِّجال»؛ این کلامى است که در میان جلد پنهان است، با زبان سخن نمى‌گوید، بلکه نیازمند ترجمان و تفسیر است و انسان‌هایى خاص مى‌توانند از آن سخن بگویند؛ بنابراین اگر قرآن چنین است، نیازمند ترجمان و تفسیر است.
تفسیر عصرى از زبان قرآن‌پژوهان.
ضرورت گرایش به تفسیر عصرى و ابعاد آن.
پایه‌های دگرگونی در فهم.
تحولات مهمّ فکری در سیر تطور تفسیر.
عوامل گرایش به تفسیر عصری.
مخالفت با تفسیر عصری و پاسخ آن.
یادآوری‌ها در تفسیر عصری.
ویژگی‌های تفسیر عصری.
انتقال و توضیح شرایط عصر نزول.
پاسخ به نیازها.
نقد اندیشه دینی.
طراوت در عرضه.
پاسخ به شبهات.
تأکید بر بعد تربیتی و هدایتی.
روش تطبیق و مقایسه.
تفسیر علمی.

قرآن و تفسیر عصری

<span id="ContentPlaceHolder1_Thesarus_Namayeh_Chekide_Value" class="value">کتاب، در مقام پاسخ به این پرسش است که آیا قرآن می‏تواند پاسخگوی همه نسل‏ها، در همه عصرها باشد، یا اینکه وابسته به عصر خاص و مردم جزیره‌ العرب است؟ از آنجا که ریشه بنیادی دفع اشکالات و تحلیل علمی و تاریخی شان نزول قرآن به تعیین موضع و جایگاه رسالت، وحی و سنخ تعالیم قرآن و ظرف بیان آن باز می‏گردد، نویسنده به سه نظریه مطرح شده در این زمینه اشاره کرده و ضمن بازگویی کامل هر نظریه، پیامدهای آن را نیز روشن می‏کند. پذیرفتن هر یک از این سه نظریه، مبنای پاسخ نویسنده به شبهات است. نظریه نخست، سخن گفتن قرآن به زبان قوم است. نظریه دوم، قرآن را بازتاب فرهنگ زمانه می‏داند و نظریه سوم قائل به تاثر قرآن از فرهنگ زمانه است. فصل اول، نگاهی به مسائل فرهنگی عصر بعثت دارد و سه فصل دیگر، هر یک به نظریات سهگانه پیش‏گفته مربوط می‏شود. نویسنده، نظریه نخست، یعنی به زبان قوم سخن گفتن را پذیرفته و از آن دفاع می‏کند. وی دو نظریه دیگر را مورد انتقاد قرار می‏دهد و اشکالات آنها را باز می‏گوید.
</span>

قرآن و فرهنگ زمانه

این نوشته که به بررسى چهره پیوسته و جایگاه آن در علومِ قرآن و تفسیر مى پردازد، در آغازتعریفى از علم مناسبات خواهد داشت، آنگاه به اهم یت و ضرورت آن و فوایدى که براى علم مناسبت ذکر کرده اند، اشاره خواهد کرد، سپس س یر تطور این علم را ارائه خواهد داد . همچنین کندوکاوى درباره آغازگران این دانش خواهد داشت و در این زمینه نویسندگان مستقل را معرفى مى کند، مفسران موافق و مخالف و استدلال هر یک را مى آورد و به موارد علم مناسبت و مبانى آن و راههاى تشخیص و رابطه بین علم مناسبت و اعجاز و علم مناسبت و تفسیر موضوعى وبحثهاى دیگرى در این سیاق خواهد پرداخت و در هر قسمت به نمونه ها و مواردى از بحثهاىِ علم مناسبت اشاره خواهد کرد و جایى که لازم باشد از نقد و بررسى آنها دریغ نخواهد داشت. درنهایت موضع خود را در یک جمع بندى نهایى بیان خواهد کرد.البته این وجیزه در حد اشاره و آشنایى با علم مناسبات خواهد بود و تفصیل و دراز دامنى دراین موضوع را به فرصت دیگرى موکول مى کند

چهره پیوسته قرآن

کتاب کاوشی در تاریخ جمع قرآن نوشته سید محمد علی ایازی درباره مسئله جمع آوری قرآن و بیان دیدگاه های متفاوت در این زمینه و به زبان فارسی است.
کتاب پیرامون یکی از مسائل مهم و بحث انگیز علوم قرآنی یعنی تاریخ جمع قرآن نوشته شده است. مؤلف که یکی از قرآن پژوهان معاصر می‌باشد و در زمینه علوم قرآن تالیفات فراوانی دارند در این کتاب موضوع جمع و تدوین قرآن را مورد بررسی قرار داده و سعی نموده است با استفاده از ادله مختلف مساله توقیفی بودن سوره‌های قرآن را اثبات نماید. وی در این زمینه ابتدا واژه جمع را معنا نموده، آنگاه اقوال در مساله را ذکر و سپس با ذکر اخباری که دلالت می‌کنند قرآن در زمان پیامبر صلی‌الله‌ علیه‌و‌آله‌ وسلّم جمع و ترتیب سوره‌های مشخص شده، نتیجه می‌گیرند که قرآن در حیات پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم تالیف و ترتیب یافته است. وی در ادامه ادله مخالفان را ذکر و هر کدام از آنها را بصورت مجزا پاسخ می‌دهد و بیان می‌کند که این ادله هم دارای تناقض است و هم دارای تعارض با اخبار دیگری از طرف دیگر با دلیل عقل نیز مخالف است چونکه عقل می‌گوید: ممکن نیست پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم با آن همه اهتمامی که به مساله قرآن و حفظ آن داشته‌اند نسبت به گرد آوری و تنظیم و جمع و ترتیب آن بی توجه بوده باشند.
ساختار کتاب
گر چه کتاب از طرف مؤلف فصل بندی نشده اما مطالب آن را می‌توان در سه فصل دسته بندی نمود که فهرست آن به قرار زیر است:
فصل اول: منظور از توقیفیت شامل: جایگاه بحث، اقوال در مساله، و معنای جمع قرآن.
فصل دوم: ادله موافقت با توقیفیت
فصل سوم: ادله مخالفان توقیفیت ترتیب سوره‌ها شامل: بررسی ادله مخالفان توقیفیت سوره‌ها، نگاهی کلی به روایات جمع قرآن در عهد خلفاء ، اشکالات مهم روایات جمع قرآن پس از پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم، نقد و بررسی ادله مخالفان توقیفیت، تناقض روایات ، تعارض روایات ، تعارض با کتاب، خطا در معنا کردن کلمه جمع، دلیل عقلی ، مخالفت با اجماع مسلمین، دلیل دوم و سوم و چهارم و پنجم، مصحف علی علیه‌السّلام، دلیل ششم، دلیل هفتم و جمع بندی
ویژگی‌ کتاب
۱. در فصل اول پس از تعریف معنای جمع اقسام آن را ذکر و کاربرد هر یک را بیان نموده و نتیجه می‌گیرند که اصطلاح جمع قرآن نمی‌تواند الزاما به معنای تالیف و ترتیب معنا شود.
۲. در همین فصل اقوال پیرامون ترتیب توقیفی یا اجتهادی سوره‌های قرآن را ذکر نموده و قائلین هر کدام از آنها را از میان علمای شیعه و اهل سنت معرفی می‌نماید.
۳. در بحث ادله موافقت با توقیفی بودن سوره‌ها ، دلایل آنها را به پنج بخش تقسیم نموده و هر کدام را بطور مفصل مورد بررسی قرار می‌دهند.
۴. در فصل سوم ادله مخالفان را ذکر و آنها را مورد نقد و بررسی قرار داده، و معتقد است که این ادله دارای اشکالاتی همچون: تناقض ، تعارض ، مخالفت با دلیل عقلی و مخالفت با اجماع مسلمین دارند لذا قابل پذیرش نبوده، در نتیجه قول به ترتیب اجتهادی باطل می‌باشد.
۵. در همین فصل پیرامون مصحف حضرت علی علیه‌السّلام سخن گفته و اخبار و روایاتی که بعضی از آنها می‌گویند: حضرت علی علیه‌السّلام به مدت یک هفته و برخی دیگر می‌گویند به مدت شش ماه قرآن را جمع آوری کرده، را نقل و بین آنها جمع نموده و می‌گوید که دسته اول، قرآنی را می‌گویند که در زمان پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم جمع آوری شده بود و بنابر وصیت ایشان، توسط حضرت جمع آوری شد و دسته دوم مصحفی را می‌گویند که حضرت بر اساس ترتیب نزول جمع آوری نمود.

کاوشی در تاریخ جمع قرآن‌

معرفى کتاب:
نام کتاب:قرآن اثرى جاویدان‏ مؤلف:سید محمد على ایازى‏ کتاب پیرامون مسائل علوم قرآنى نوشته شده است.مؤلف‏ که یکى از قرآن‏پژوهان معاصر،و در زمینهء علوم قرآنى داراى‏ تألیفات متعددى مى‏باشد در این کتاب سعى نموده است که مهمترین‏ موضوعات علوم قرآنى را به اختصار بیان نماید.وى در ابتدا ویژگیهاى قرآن را ذکر و بدنبال آن نقش و نفوذ قرآن در جامعه‏ و فرهنگ را شرح و بعد از آن مسالهء وحى را از زوایاى مختلف مورد بررسى قرار داده و در یکى از فصل‏هاى آن به نقش اهل بیت(ع)در تفسیر قرآن‏ پرداخته است.
ویژگى‏ها:
١-فصل پنجم:در این فصل مسالهء وحى را مطرح نموده،در ابتدا وحى را از نظر لغوى و اصطلاحى تعریف سپس امکان آن را مورد بررسى قرار داده در پایان مستقل بودن وحى قرآن از شخصیت‏ پیامبر(ص)را شرح مى‏دهد ٢-فصل ٢٨-قرآن و اهل بیت:نقش اهل بیت(ع)و جایگاه آنان‏ در تفسیر و تأویل و بیان معانى قرآن در این فصل شرح داده شده است‏ ٣-فصل اول:در این فصل ویژگى‏هاى قرآن را بیان نموده که یکى از آنها معارض نبودن مطالب قرآن با عقل است که در این زمینه توضیحاتى‏ را ارائه مى‏دهد. ۴-فصل ٢٩:تفسیر قرآن-در این فصل پس از بیان معناى لغوى‏ و اصطلاحى تفسیر،تفسیر در بستر تاریخ و منابع مهم آن را شرح مى‏دهد
ساختار کتاب:
کتاب از طرف مؤلف فصل‏بندى نشده است‏ ولى مى‏توان مطالب آن را به قرار زیر فهرست نمود: ویژگى‏هاى قرآن،تلاوت قرآن، قرآن سرچشمه فرهنگ اسلامى، نقش و نفوذ قرآن،وحى، علوم قرآن،تاریخ قرآن، جمع قرآن،نزول قرآن، نظم و ترتیب قرآن،اهمیت قرائت قرآن، پیدایش قاریان قرآن،پیدایش قرائت‏هاى متفاوت، تجوید و علم خوب‏خوانى،آداب تلاوت قرآن، مکى و مدنى،اسباب النزول، محکم و متشابه،ناسخ و منسوخ، اعجاز قرآن،علم مناسبات، مثل‏هاى قرآن،سوگندهاى قرآن، قصه‏هاى قرآن،احکام فقهى قرآن، قابل فهم بودن قرآن،راه رسیدن به معانى قرآن، قرآن و اهل بیت(ع)،تفسیر قرآن، دانستنیهایى از قرآن.

کتاب های محمدعلی ایازی

کتاب های محمدعلی ایازی